نویسنده : ابراهیم راستیان ؛ پژوهشگر مرکز رشد دانشگاه امام صادق علیه السلام
مدارس نوآور، میتوانند در چهارچوب برنامه درسی راهبردی ملی، برنامه درسی عملیاتی خود را مبتنی بر رویکردها، الگوها و منابع آموزشی و تربیتی متفاوت، و با توجه به اقتضائات محیطی و محلی و شرایط دانشآموزان پیشنهاد، و پس از تصویب، اجرا کنند.
مقدمه
تحقق برنامه درسی عملیاتی نیازمند به طراحی اقتصادی متناسب به حال و هوای خودش است و نباید چنین انتظاری داشت که نظام اقتصادی فعلی پاسخگو برنامههای متنوع درسی باشد. در سند هم افزا متناسب با رویکرد عدالت محوری و تنوع آموزشی یک نظام اقتصادی پیشنهاد شده است؛ نظامی که طبق اصل ۳۰ قانون اساسی به دنبال تحصیل رایگان برای دانشآموزان کل کشور است و البته ذیل آن الگو مدارس میتوانند راحتتر الگوی برنامه درسی خود را عملیاتی کنند. در سند هم افزا الگوی تامین منابع مالی مدارس در سبک جدید بیان شده که در ادامه به تبیین آن خواهیم پرداخت.
مدارس نوآور
مدارسی که قصد دارند ذیل برنامه درسی راهبردی الگوی عملیاتی خود را ارائه دهند، باید طرح جامعی آماده کنند که در آن طرح، اقتضائات محیطی و محلی و شرایط دانشآموزان رعایت شده باشد. مدارس دولتی و مدارس غیر دولتی به صورت داوطلبانه میتوانند الگوی برنامه درسی عملیاتی خود را تدوین کنند و به مسئولین ذیربط تحویل دهند و ذیل این دسته از مدارس قرار بگیرند.تاکید بر داوطلبانه بودن این طرح از این جهت است که اولا این طرح باید به صورت تدریج و با تشخیص و اختیار خود مدرسه انجام شود. ثانیا این طرح در دوره آزمایشی است و مدارسی که در این زمینه تجربه بیشتری دارند، نمونههای بهتری برای فهم و گسترش این الگو در کشور هستند. به چنین مدارسی که دارای برنامه درسی عملیاتی هستند، مدارس نوآور گفته میشود.
به بیان بهتر، مدارس نوآور مدارسی هستند که یا خود برنامه درسی عملیاتی طراحی کرده باشند یا از الگویی در این حوزه تبعیت کنند. البته لزومی ندارد که حتما خودشان طراح برنامه درسی باشند، ولی فراموش نکنیم که اگر از الگوهای مدارس دیگر استفاده میکنند، حتما باید بومی شده باشد و اقتضائات فرهنگی، اجتماعی و هویتی دانشآموزان در آن برنامه لحاظ شده باشد.
خطای بزرگ استفاده از چنین الگوهایی این است که بدون بومی سازی آن را کپی کنیم، که نه تنها خلاف فلسفه همافزایی اجتماعی در تربیت رسمی است، بلکه رشد و پیشرفتی هم برای بچهها ایجاد نمیکند. با این حال مسیر تعامل میان مدارس برای نوآور شدن کاملا باز است ولی این ملاحظات باید حتما در تعاملات بین مدارس دیده شود.از سوی دیگر، مدارسی که نوآور شدهاند باید الگوی خود و منابع پشتیبان آن را در اختیار دیگر مدارس قرار دهند تا آنها هم بتوانند با استفاده از تجربه مدارس نوآور به تدریج الگوی خودشان را ارائه دهند و نوآور شوند. لازم به ذکر است، مدارس نوآور میتوانند شرایط مکانی و تجهیزاتی مورد نیاز برای تحقق این الگو را در طرح پیشنهادی مطرح کنند و حتی میتوانند ساز و کارها و معیارها و ملاکهای ارزیابی الگوی خودشان را نیز پیشنهاد دهند. در نهایت طبق ماده ۲ سند هم افزا، طرحهای پیشنهادی مورد بررسی و ارزیابی قرار خواهند گرفت و اگر برنامه شرایط لازم را داشته باشد و همچنین تیم اجرایی مدرسه توانایی اجرای آن را کسب کرده باشد، تصویب میشود و در نتیجه آن مدرسه نوآور میشود.
در متن سند به صراحت مدارس نوآور تبیین شده است:«مدارس دولتی و غیر دولتی داوطلب، میتوانند در چهارچوب برنامه درسی راهبردی ملی و اهداف و ارزشهای مصوب آن، برنامه درسی عملیاتی خود را مبتنی بر رویکردها، الگوها و منابع آموزشی و تربیتی متفاوت، پیشنهاد، و پس از تصویب، اجرا کنند. به منظور تحقق عدالت آموزشی و تحقق امکان نظارت عمومی و اجتماعی، برنامههای درسی مصوب و منابع مورد استفاده در آن، باید به صورت آزاد منتشر شده تا مدارس دیگر دولتی و غیر دولتی هم در صورت احراز شرایط، بتوانند آن را اجرا کنند. در برنامه درسی مصوب، باید شرایط مدارس مجری و ضوابط اجرای آن به صورت شفاف تبیین شده باشد. مدارس دیگری که دارای شرایط و ضوابط مذکور باشند نیز، می توانند آن برنامه درسی مصوب را اجرا نمایند. در این سیاستها، مدارسی که برنامه درسی عملیاتی مستقل به تصویب رسیده را اجرا میکنند، مدرسه نوآور نامیده میشوند.»
مدارس خود اتکا
تا این مرحله مدارس نوآور بیان شد، ولی هنوز مسئله مالی این مدارس مطرح نشده است و اساس فصل سوم سند، ناظر به تقریر الگوی اقتصادی آن است. در شرایط فعلی جامعه، یک تقسیمبندی مشهوری از مدارس داریم که همان مدارسی دولتی و غیر دولتی است. شاید مباحث مفصلی ناظر به عدالت آموزشی مدارس غیر دولتی شنیده باشید که بعضا هم دور از انصاف نیست ولی لازم است به این نکته توجه فرمایید که در شرایط فعلی، هم مدارس دولتی و هم مدارس غیر دولتی ناعدلانه و ظالمانه هستند.مدارس دولتی از آن جهت که هیچ تنوعی ندارند و هیچ یک از مسائل و نیازهای متفاوت دانشآموزان را رعایت نمیکنند و برای کل ذائقهها و نیازهای دانشآموزان یک نسخه واحد میپیچند، از عدالت آموزشی دور شدهاند. از سوی دیگر، مدارس غیر دولتی از آن جهت که الگوی متفاوت خود را صرفا در اختیار قشری از جامعه قرار میدهند که توانایی مالی برای ثبت نام در چنین مدارسی را دارند و مابقی محروم از چنین امکاناتی هستند، از عدالت آموزشی فاصله دارند.
هر دو الگوی موجود دولتی و غیر دولتی با وجود اختصاصات و مزایایی که دارند به صورت ناخودآگاه دو لبه قیچی شدهاند که عدالت آموزشی را از بین بردهاند. حال آیا ما میتوانیم الگویی داشته باشیم که در آن طبق قانون اساسی، تحصیل رایگان داشته باشیم و از آن طرف بتوانیم از مدارس نوآور حمایت کنیم؟ پاسخ سند هم افزا به این سوال مثبت است.بر اساس سند هم افزا مدارس دولتی و غیر دولتی که جز مدارس نوآور هستند، میتوانند داوطلبانه ذیل مدارس خود اتکا قرار بگیرند. منظور از مدارس خود اتکا چیست؟ مدارس نوآوری هستند که از دولت سرانه آموزشی دریافت میکنند. مدارس دولتی که تا کنون کل اختیارات مالی آن در اختیار سازمان بودجه بوده، پس از خوداتکا شدن این اختیارات مالی به مدرسه واگذار میشود.
مدرسه دولتی (به غیر از حقوق نیروی انسانی که تقریبا مشخص است) هزینههای جاری خود که متناسب با مسائل و اقتضائات برنامه درسی عملیاتی است، از دولت دریافت میکند و خودش مستقیم برنامه ریزی میکند. از سوی دیگر، مدارس غیر دولتی که تا کنون منابع مالی خود را از خانوادهها تامین میکرد نیز میتوانند سرانه دریافت کنند. در الگوی تاسا به تدریج دو گانه مدرسه دولتی (از دولت پول بگیرند) و غیر دولتی (از مردم پول بگیرد) از میان برداشته میشود و همه ذیل تخصیص اعتبار سرانه آموزشی قرار میگیرند. همه مدارس میتوانند هم مدرسه رایگان باشند و هم الگوی برنامه درسی خود را داشته باشند.در این شرایط، نه تنها از مدارس نوآور حمایت کردهایم بلکه مدارس بهتر میتوانند متناسب با نیازهای واقعی خودشان و مناسب با برنامه درسی عملیاتیشان هزینه کنند. طبیعتا مدارسی که با کیفیت بهتری الگوی برنامه درسی عملیاتی خود را پیاده میکنند، در رتبه بالاتری قرار میگیرند و از امکانات و مزایای بیشتری میتوانند برخوردار شوند.
در نهایت میتوان چنین گفت که الگوی تاسا با تعبیت از اصل ۳۰ قانون اساسی تنوع مدارس پولی و غیر پولی را به تدریج از بین میبرد و به جای آن تنوعی از مدارس نوآور با الگوهای برنامه درسی عملیاتی را بروز و ظهور میدهد. در سند هم افزا مدارس خود اتکا چنین معرفی شدهاند:«مدارس نوآور (دولتی یا غیر دولتی) داوطلبانه میتوانند با پیوستن به مدارس خوداتکا و رعایت تام ضوابط این مدارس، و ثبت نام رایگان و بدون گزینش همه شاگردان، تحت پوشش تامین اعتبار سرانه شاگردان (تاسا)، قرار بگیرند. سرانه ویژه هر شاگرد توسط دولت به مدرسه خوداتکا، در اجرای اصل سیام قانون اساسی، پرداخت میشود.»
یادداشت حاضر به بررسی تجربیات اجرای سیاست ارز تک نرخی و شرایط حاکم بر آن در دهه های گذشته و مقایسه با شرایط کنونی، مختصات ویژه بازار غیررسمی ارز در ایران و الزامات اجرای موفقیت آمیز این سیاست پرداخته است.
نخستین دوره آموزشی تخصصی مدیریت شهری و بازاریابی سیاسی «شهریاران» محورهای اصلی دوره بازاریابی سیاسی رویکردی نوین در تبلیغات انتخاباتی استراتژی پیروزی در انتخابات کمپینسازی و مبارزه انتخاباتی -طراحی پیام؛ چگونه با مخاطب ارتباط بگیرم؟ -کارکردهای شورای شهر در عمل به همراه جلسات گفتگو و تجربهنگاری با اعضای برجسته ادوار شورای شهر مخاطبین نامزدهای هفتمین […]
شورای سران قوا علیرغم برخورداری از ظرفیتهای بالقوه فراوان، تاکنون نتوانسته است در نقش اصلی خود ظاهر شود. این امر به طور خاص مستلزم همراهی و اراده قوه مجریه در راستای اصلاح وضع موجود و تغییر رویکرد منفعل به رویکرد طراحی فعال برای کشور است.
ثبت دیدگاه
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.
یادداشت حاضر به بررسی تجربیات اجرای سیاست ارز تک نرخی و شرایط حاکم بر آن در دهه های گذشته و مقایسه با شرایط کنونی، مختصات ویژه بازار غیررسمی ارز در ایران و الزامات اجرای موفقیت آمیز این سیاست پرداخته است.
در فرهنگ ما، اضطراب اغلب به عنوان بخشی طبیعی از زندگی پذیرفته میشود و حتی «نگران بودن برای آینده» نشانهای از مسئولیتپذیری تلقی میگردد. چنین نگرشی، هرچند در ظاهر سازگارانه است، اما در واقع به مثابه مکانیسمی دفاعی عمل میکند که مانع از مواجههی صریح با نیاز به درمان میشود و فرآیند کمکجویی مؤثر را تضعیف میکند. از سویی دیگر، در فرهنگ ایرانی «تحمل» و «پنهانکاری هیجانی» نشانهی بلوغ و قدرت شخصیت تلقی میشود. این سنت ریشه در ارزشهای فرهنگی دارد که فردگرایی هیجانی را تضعیف کرده و جمعگرایی را تقویت میکند.
بازپخش سریال یوسف پیامبر با جلب ۵۳ درصد مخاطب، باعث شد این سریال پس از «پایتخت ۷» در صدر جدول پرمخاطبترینهای ۱۴۰۴ قرار گیرد و موضوع استقبال از بازپخش سریالهای قدیمی صداوسیما را بیش از پیش مطرح کرد. وجه پدیده بودن یوسف پیامبر، به غیر از مجموع مخاطبان آن در میانگین کل جامعه، جذابیت آن برای نسل جوان بود...
چندی پیش نامهای خطاب به سران قوا منتشر شد که به امضای ۴۰ تن از اساتید و دانشپژوهان اقتصاد و مدیریت رسیده بود؛ نامهای که امضاکنندگان آن نظام تصمیمگیری و مدیریت اقتصادی کشور را ناکارآمد خوانده و بر این اساس گام نخست در مسیر تحول اقتصادی کشور را گشودن قفل نظام تصمیمگیری و بازآفرینی ساختارهای اجرایی دانسته بودند. حال دو سوال اینجا مطرح است: چرا سران قوا باید این هشدار پژوهشگران را جدی بگیرند؟ و اگر جدی بگیرند، چگونه میتوانند دست به اصلاح نظام تصمیمگیری اقتصادی بزنند؟
بانک آینده بالاخره پس از سالها تحمیل زیان به اقتصاد کشور تعیین تکلیف شد و به اصطلاح وارد فرایند گزیر شد چراکه امکان بازسازی و احیای آن وجود نداشت و هر یک ماه تداوم حیاتش چند همت به زیان انباشته و اضافه برداشتش از بانک مرکزی میافزود؛ سؤال این است که چه کسی و از محل چه منابعی قرار است این حجم عظیم زیان را جبران کند؟
بر اساس مطالعه مشترک مرکز تحلیل اجتماعی (متا) در سال 1404، حدود 92 درصد از نوجوانان و جوانان 12 تا 25 سال ایرانی تلفن همراه هوشمند شخصی دارند. این آمار در میان نوجوان 12 تا 15 سال حدود 79 درصد است که با افزایش سن افزایش مییابد؛ بهصورتی که تقریباً تمام جوانان 19 تا 25 سال تلفن همراه هوشمند شخصی دارند. بر اساس این نظرسنجی تنها حدود 8.5 درصد از نوجوانان و جوانان بیان کردهاند که انجام کارهایی که باید بهوسیله اینترنت، رایانه، موبایل یا سایر وسایل دیجیتال انجام شود برای آنها «تاحدی» یا «بسیار دشوار» است.
همزمان با سی و دومین نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران، کتاب «حکمت الهی به مثابۀ علم برتر» تحریر دروس استاد حسنعلی رحیقی، استاد دانشگاه امام صادق علیهالسلام، به قلم آقای علی جعفری هُرستانی پژوهشگر مرکز رشد، توسط انتشارات دانشگاه امام صادق علیهالسلام منتشر شد.
همزمان با سی و دومین نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران، کتاب «خطمشیگذاری عمومی و ساخت اجتماعی واقعیت» نوشته دکتر حسن داناییفرد عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس و دکتر مرتضی جوانعلیآذر از اساتید هادی مرکز رشد و عضو هیئت علمی دانشکده معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادق علیهالسلام، توسط انتشارات دانشگاه امام صادق علیهالسلام منتشر شد.
گفتمان عدالت، يک گفتمان اساسي است و همه چيز ماست. منهاي آن، جمهوري اسلامي هيچ حرفي براي گفتن نخواهد داشت؛ بايد آن را داشته باشيم. اين گفتمان را بايد همه گير کنيد؛ به گونهاي که هر جرياني، هر شخصي، هر حزبي و هر جناحي سر کار بيايد، خودش را ناگزير ببيند که تسليم اين گفتمان شود؛ يعني براي عدالت تلاش کند و مجبور شود پرچم عدالت را بر دست بگيرد؛ اين را شما بايد نگه داريد و حفظ کنيد؛ اين مهم است.
(بیانات رهبر فرزانه انقلاب اسلامی 10/08/1384)
اساس خلقت عالم بر تربیت انسان است و انسانها عصاره همه موجودات هستند. حقیقت تربیت دینی چیزی جز یک سفر معنوی نیست که در این سفر، این عصاره در انسان بالفعل می شود و انسان به کمال نهایی خود که همان لقای الهی است، می رسد. این سفر معنوی، آگاهیها و آمادگیهایی می طلبد؛ […]
فیلم مستند «تَلَک» با موضوع تشکلهای تولید در بخش کشاورزی در سال ۱۴۰۱ مطرح شد و فرآیند فیلمبرداری، سناریوپردازی و تدوین آن در اوایل ۱۴۰۳ به پایان رسید. این مستند جهت تبیین اهمیت و چگونگی متشکل شدن گروهی از کشاورزان و یاریگری دامداران در تعاونی عشایری گرمسار و آرادان از زبان خود آنها روایت شده است.
پس از مجلس عزای سید و سالار شهیدان، حضرت امام حسین علیهالسلام در دهه اول محرم، ذکر توسل به اهل بیت عصمت علیهمالسلام به صورت هفتگی در ماه صفر و اکنون در ماه ربیعالاول ادامه پیدا کرد.
...خدا را شکر مسئله تحول علوم انسانی، تولید علم و نهضت نرم افزاری مورد توجه خیلی ها قرار گرفته است ولی هیچگاه شاهد بررسی چگونگی این تحول و تولید علم از حیث ابزارها و سازوکارها و ساختارها نبودیم...