از رقبای اصلی انتخابات 88 گرفته تا ربع‌پهلوی و منافقین و از رژیم‌صهیونیستی و آمریکا گرفته تا آل‌سعود و ملیجک‌های لندن‌نشینش، هریک به سهم خود کاهش میزان مشارکت را محصول کمپین و دعوت خود می‌دانند. با این همه، نگاهی به واقعیت موجود در جامعه ایران و نتایج انتخابات، دلایل دیگری را برای این کاهش مشارکت برجسته می‌سازد.

تصمیم ماندن یا نماندن نامزدها در صحنه با هر استدلالی، امری است که هیچگاه از طریق تنش و نزاع میان هوادارانشان به نتیجه نخواهد رسید. در این شرایط، وقوع چنین تنش‌هایی میان طرفداران نامزدها و تخریب نامزد دیگر برای اثبات نامزد مورد علاقه خود، ثمری جز افزودن ابهام بر فضای کلی انتخابات ندارد. ابهامی که ثمره آن، بیش از هر چیز، تقویت موضع دشمنان ملت را در سرد کردن تنور انتخابات را در پی خواهد داشت.

اگر بخواهیم «استضعاف» را با ادبیات امروز خودمان تفسیر کنیم باید بگوییم «استضعاف» یعنی مسائلی همچون: «حضور زنان در ورزشگاه­‌ها»، «ول انگاری در فضای مجازی و مقابله با فیلترینگ»، «آزادی روابط بین دختر و پسر»، «بهره­‌مندی از کنسرت‌­ها و موسیقی­‌های روز» که برخی مخالف صریح شرع مقدس است را به عنوان حق مسلّم مردم جا بزنیم و آن را به عنوان اموری بدیهی تبلیغ کنیم؛ تا مبادا مردم عقولشان رشد کند و حقوق اصلی خودشان را مطالبه کنند.

چه دولتی و چگونه می‌تواند ضمن رعایت ویژگی‌های طبیعی سرزمین کم‌آب ایران، سیاست خودکفایی غذایی را به خوبی پیگیری کند. به عبارت دیگر، چگونه می‌توان هم آب داشت و هم غذا؟

یکی از موضوعاتی که در مناظرات میان نامزدهای ریاست جمهوری مطرح شد، دوگانه اقتصاددان یا مدیر بودن رئيس‌جمهور بود. برخی از نامزدها معتقدند که مشکلات اقتصادی که اکنون با آن روبه‌رو هستیم ناشی از این است که رؤسای جمهور پیشین، بینش اقتصادی لازم را نداشته‌اند و از طرفی برخی دیگر از نامزدها معتقدند که رئیس‌جمهور باید مدیری کارآمد و قوی و جهادی باشد و بتواند با استفاده از همه ظرفیت‌های کارشناسی، کشور را اداره کند. توجه به این دو نگاه می‌تواند در انتخاب درست و صحیح به مردم کمک کند.

در حکمرانی منابع طبیعی می توان سازکارهایی رو ایجاد کرد که هم اکوسیستم حفظ و احیا شود و هم معیشت بهره برداران رونق بگیرد.

معضل خشکسالی و گران شدن نهاده‌های دامی، بلای خانمان سوزی است که هم دامداران را بیچاره کرده و هم گرانی فزاینده گوشت و وابستگی را ایجاد می‌کند.

آخرین مناظره نامزدهای انتخابات 1400، بدون تغییر چندانی در درصد آرای نامزدها خاتمه یافت. به‌نظر می‌رسد علی‌رغم همه کاستی‌ها، مناظره سوم بیش از دو مناظره قبل در افزایش مشارکت موثر بوده باشد. چالش‌های جدی میان نامزدها، وجود بحث‌های نزدیک‌تر به سوالات مردم و صف‌بندی واقعی‌تر نامزدها، همگی در این امر موثرند.

نظام جمهوری اسلامی در طول چهل سال به همان میزان که از معارضین خویش در ابتدای انقلاب و سال‌های بعد از آن ضربه خورده است، از کسانی که در حالت غفلت و عدم بصیرت، توجهی به نظریه‌ی جمهوری اسلامی در عرصه‌ی عمل نداشتند نیز ضربه خورده‌است.